Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie przyspieszenia działań rządu i jego agend w zakresie wypłacenia należnych odszkodowań osobom pokrzywdzonym przez III Rzeszę w latach 1939-1945

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pana posła Mirosława Podsiadły z dnia 12 lutego 2001 r. w sprawie wypłat pomocy finansowej dla byłych robotników przymusowych i niewolniczych ze środków niemieckiej Fundacji ˝Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość˝ pragnę poinformować, że podniesione przez pana posła zarzuty o opieszałości i niekompetencji Fundacji ˝Polsko-Niemieckie Pojednanie˝ nie znalazły potwierdzenia.

   Opóźnienie rozpoczęcia wypłat ze środków niemieckiej Fundacji ˝Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość˝ jest skutkiem tego, iż strona niemiecka nie jest do nich przygotowana. Pragnę przypomnieć, że to przemysł niemiecki nie zebrał kwoty 5 mld marek, wskutek czego sądy amerykańskie odmówiły odrzucenia pozwów majątkowych, co z kolei uniemożliwiło stwierdzenie przez Bundestag, iż zaistniał pokój prawny, który jest podstawowym warunkiem rozpoczęcia wypłat. Stan przygotowań Fundacji ˝Polsko-Niemieckie Pojednanie˝ gwarantuje rozpoczęcie wypłat z chwilą, gdy będzie do nich gotowa strona niemiecka. Chciałbym podkreślić, że polskim negocjatorom udało się uzyskać podwyższenie pierwszej raty do poziomu 65%, a nie 35% świadczenia. To przygotowany przez Fundację ˝Polsko-Niemieckie Pojednanie˝, projekt wniosku o przyznanie świadczenia stał się podstawą opracowania ogólnie obowiązującego wniosku.

   Sformułowany przez pana posła Mirosława Podsiadłę zarzut celowego opóźniania zaliczek przez zarząd fundacji jest bezpodstawny. Podstawową przyczyną był brak zgody strony niemieckiej na zaliczki. Pragnę przypomnieć, że ustawa niemiecka nie przewiduje wypłaty zaliczek, stąd też niezbędne było uzyskanie w tej sprawie zgody kuratorium niemieckiej Fundacji ˝Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość˝. Kuratorium podjęło decyzję w tej sprawie w dniu 25 stycznia 2001 r.

   Chciałbym wyjaśnić, że Rada Konsultacyjna, w której zasiadają przedstawiciele osób poszkodowanych, została powołana zgodnie z wymogami niemieckiej ustawy odszkodowawczej. Zgodnie z § 10 ustawy: ˝organizacje partnerskie powinny współpracować z odpowiednimi związkami prześladowanych i organizacjami miejscowymi˝. Również sam pan poseł w uwagach zgłaszanych do projektu niemieckiej ustawy postulował powołanie zespołu konsultacyjnego, który ˝składałby się z niedużej liczby przedstawicieli byłych robotników przymusowych i niewolniczych˝.

   Na posiedzeniu w dniu 9 lutego 2001 r. Rada Fundacji ˝Polsko-Niemieckie Pojednanie˝ przyjęła uchwałę nr 1 w sprawie wypłat dla ofiar pracy niewolniczej i przymusowej (załącznik nr 1)*). W posiedzeniu udział wzięli minister Maciej Musiał i minister Teresa Kamińska. Przyjęta uchwała zobowiązuje zarząd fundacji do rozpoczęcia wypłat zaliczek w przypadku, gdy w terminie 30 dni od przyjęcia uchwały rady fundacji sąd amerykański nie odczuci pozwów z dziedziny bankowości. W związku z tym, iż pozwy nie zostały odrzucone, fundacja rozpoczęła wypłatę zaliczek w dniu 12 marca br.

   Propozycja, by decyzja o przyznaniu dodatku do emerytury z tytułu pracy przymusowej była podstawą ustalania uprawnień do otrzymania świadczenia ze środków niemieckiej Fundacji ˝Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość˝, jest niemożliwa do zrealizowania z uwagi na odmiennie sformułowane w ustawie niemieckiej kryteria kwalifikacji.

   Podniesiony przez pana posła Mirosława Podsiadłę problem braku ustosunkowania się fundacji do kwestii poruszonych w opublikowanym przez ˝Gazetę Wyborczą˝ doniesieniu ˝Dla najstarszych zaliczki tuż-tuż˝ wynika z faktu nieopublikowania przez gazetę wysłanego sprostowania (załącznik nr 2).*)

   Z wyrazami szacunku

   Podsekretarz stanu

   Jacek Ambroziak

   Warszawa, dnia 14 marca 2001 r.