Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Interpelacja w sprawie eliminowania postaw antysemickich, rasistowskich i ksenofobicznych oraz kształcenia dla wielokulturowości

   W październiku 2000 r. polski Ośrodek Informacji Rady Europy zorganizował konferencję, na której m.in. przedstawiono najnowszy raport Europejskiej Komisji przeciw Rasizmowi i Nietolerancji (ECRI) działającej w systemie organizacyjnym Rady Europy. Jego wnioski w odniesieniu do sytuacji w Polsce dają nam - państwu aspirującemu do integracji z Unią Europejską - wiele do myślenia. Również w październiku br. polski Sejm był gospodarzem konferencji poświęconej wieloaspektowemu zagadnieniu mniejszości narodowych.

   Sprawy mniejszości narodowych i wyznaniowych, jak również zwalczania postaw i poglądów antysemickich, rasistowskich czy ksenofobicznych są istotne dla Polski, gdyż od tego m.in zależy nasze potwierdzenie europejskich aspiracji.

   Historia Polski dostarcza licznych przykładów harmonijnego współżycia różnych narodowości w ramach Rzeczypospolitej. Wystarczy wspomnieć okres Jagiellonów. Jest w naszych dziejach również wiele przykładów fanatyzmu i nietolerancji w odniesieniu do mniejszości narodowych czy wyznaniowych.

   Spoglądając na dzisiejszą sytuację Polski na tym polu, można stwierdzić, że jest dobrze, jeśli zważyć na to, co dzieje się na Bałkanach. Z pewnością źle nie jest, ale czy naprawdę nie ma w tej dziedzinie nic do zrobienia? Antysemickie napisy na domu doktora Marka Edelmana w Łodzi to tylko jeden z sygnałów świadczących o potrzebie gruntownej ˝pracy u podstaw˝ w tej materii.

   Również i dziś Polska jest ojczyzną nie tylko Polaków, ale i Ukraińców, Łemków, Cyganów, Niemców, Tatarów i innych narodowości. Jest wreszcie ojczyzną nie tylko wyznawców Kościoła Rzymskokatolickiego, ale i luteran, prawosławnych, wyznawców judaizmu i innych wyznań, jak i ateistów czy agnostyków. Czasem mam wrażenie, że dzisiejsza Polska gorzej odrabia swoją lekcję wielokulturowości niż ta Jagiellońska.

   Pragnę zapytać pana ministra:

   1. Jakie wnioski - w odniesieniu do obszaru właściwości MEN - czerpie pan minister z lektury raportu ECRI?

   2. Jak wyglądać będzie współpraca MEN z europejskim obserwatorium otwartym w Wiedniu, a służącym walce z postawami antysemickimi, rasistowskimi i ksenofobicznymi?

   3. Jak przedstawia się zagadnienie otwartości systemu edukacji publicznej na środowisko polskich Romów, jakie działania w tej materii polski resort podejmuje?

   4. Jak obecnie przedstawia się sprawa obecności w zatwierdzonych do użytku przez MEN podręcznikach szkolnych oraz programach nauczania zagadnień wychowania w wielokulturowości, respektowania praw człowieka oraz pluralizmu religijnego i filozoficznego naszych czasów?

   5. Jakie działania podejmie pański resort w celu zrealizowania zapowiedzi eliminacji treści rasistowskich, antysemickich i ksenofobicznych z szerokich obszarów życia, zawartych w dokumentach kończących spotkanie ministrów edukacji z państw - członków Rady Europy z października br.?

   6. Czy w ramach funkcjonujących w Polsce 16 kuratoriów oświaty oraz w ramach Centralnego Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli realizowane są kursy, szkolenia, konferencje zapoznające nauczycieli z zagadnieniami praw człowieka (nie mam tu na myśli praw ucznia, gdyż to powinno być oczywistością), wielokulturowości, mniejszości narodowych i wyznaniowych oraz czy realizowane są programy Rady Europy np. ˝Wszyscy różni - wszyscy równi˝?

   7. Czy MEN pośredniczy albo koordynuje współpracę polskich ośrodków z funkcjonującym przy Radzie Europy Europejskim Centrum Młodzieży w Strasburgu?

   8. Jakie wnioski ze sztokholmskiego szczytu poświęconego edukacji w zakresie holocaustu (w styczniu br. z udziałem m.in. prezydenta RP) MEN realizuje lub ma zamiar realizować w najbliższym czasie?

   9. Czy MEN podjęło współpracę z pionem edukacyjnym Instytutu Pamięci Narodowej celem upowszechnienia w systemie szkolnictwa wyników badań i konkretnych procesów dotyczących przestępstw i zbrodni popełnionych po 1944 r. na tle narodowościowym w Polsce?

   Z poważaniem

   Poseł Jan Kochanowski

   Gorzów, dnia 10 listopada 2000 r.