Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Interpelacja w sprawie konieczności niezwłocznego zaprzestania wyprzedaży inwestorom zagranicznym polskiego kapitału finansowego i produkcyjnego

   Szanowny Panie Premierze!

   1. Wyrażam nadzieję, że pańskie exposé, wygłoszone w Sejmie RP 25.10.2001 r., sygnalizuje początek zmiany jakościowej w postawie centrum rządowego odnośnie do prywatyzacji skarbowego kapitału finansowego i produkcyjnego, który został wykreowany w Polsce przed 1990 r. przez inwestora państwowego dzięki pracy społeczeństwa polskiego. Oświadczył pan mianowicie, że ˝prywatyzacja˝ nie powinna być realizowana dla samej ˝prywatyzacji˝. Będąc w pełni zgodnym z panem w tej kwestii, pragnę zwrócić uwagę na pilną konieczność zaprzestania przez rząd RP kontynuowania ˝prywatyzacji˝ z lat 1997-2001. Polegała ona wtedy głównie na likwidacji w sensie prawnym wielkiej polskiej własności i na wyprzedaży cudzoziemcom i państwowym koncernom zagranicznym polskiego kapitału skarbowego za 10% jego wartości (vide: szacunkowe wyceny dokonane przez prof. dra Kazimierza Z. Poznańskiego z Uniwersytetu Waszyngtońskiego).

   2. Likwidacyjny i wyprzedażowy charakter ˝prywatyzacji˝ polskiego kapitału skarbowego, dokonanej w latach 1997-2001, odróżniał ją zasadniczo od rządowych operacji na rynku kontroli przedsiębiorstw, które zostały zrealizowane także pod hasłem ˝prywatyzacji˝ w latach 1991-1997. Te wcześniejsze operacje doprowadziły do względnie bezpiecznego umiędzynarodowienia polskiej wielkiej własności na poziomie odpowiadającym normom zachodnioeuropejskim (i rosyjskim). Np. udział własności zagranicznej w bankach włoskich, niemieckich i hiszpańskich nie ulega zmianom i kształtuje się na poziomie odpowiadającym tym trzem rynkom: 3%, 4% i 10%. W Polskich bankach w 1997 r. przed zmianą rządu i powodzią udział własności zagranicznej wynosił 15%.

   3. Natomiast na ˝mecie˝ fanatycznej akcji likwidacyjno-wyprzedażowej, prowadzonej przez rząd panów Buzka - Balcerowicza - Steinhoffa, tj. pod koniec 2001 r., zagraniczni inwestorzy posiadali ponad 75% polskich aktywów bankowych. W takiej skali została zlikwidowana przez rząd RP polska własność bankowa. Dzisiejsza prasa doniosła, że w ostatnich dniach, za zgodą NBP, niemiecki Dresdner Bank przejął kolejne polskie aktywa bankowe, likwidując w sensie prawnym polską własność w Polskim Banku Powierniczo-Gwarancyjnym SA. Nie ma potrzeby, żeby uzasadniać oczywistą tezę, że rządowa operacja rynkowa z lat 1997-2001, likwidująca wielką polską własność finansową i produkcyjną w interesie inwestorów zagranicznych, była działaniem przestępczym (art. 129 kk.).

   4. Warto zaznaczyć, że przejmowanie z inicjatywy rządu RP polskich firm przez inwestorów zagranicznych odbywało się w okresie, w którym w Unii Europejskiej narastała tendencja do ochrony narodowych interesów finansowych i gospodarczych. W lipcu 2001 r., po kilku latach dyskusji, Parlament Europejski odrzucił projekt dyrektywy unijnej, zgłoszony przez Komisję Europejską, która zezwalała na swobodne przejmowanie firm narodowych przez inwestorów zagranicznych z krajów członkowskich UE (odrzucony projekt nie dopuszczał w ogóle swobodnego przejmowania firm narodowych przez inwestorów spoza UE).

   5. Tzw. inwestorzy zagraniczni w bankowości polskiej, z nielicznymi wyjątkami, nie tworzyli nowych banków z nowym kapitałem i nową siecią bankową, albowiem realizowali inwestycje mikroekonomiczne, które polegały na przejmowaniu istniejących polskich banków państwowych z ich zasobami kapitałowymi i istniejącą siecią bankową. Jak wykazał w ekspertyzie z kwietnia 2000 r. prof. dr Władysław L. Jaworski (SGH w Warszawie), inwestorzy zagraniczni nie dokonywali znacznego dokapitalizowania przejmowanych w Polsce banków ani nie wnosili zasadniczej poprawy w funkcjonowaniu banków, ale wręcz obniżali ich konkurencyjność i tworzyli warunki organizacyjne do ich szkodliwego oddziaływania na życie społeczno-gospodarcze w kraju.

   6. Do niniejszej interpelacji załączam kserokopię wspomnianej wyżej ekspertyzy prof. dra Władysława L. Jaworskiego pt. ˝Zmiany w strukturze własnościowej kapitału akcyjnego skomercjalizowanych banków państwowych w latach 1997-2000˝.*)

   Ponadto załączam do interpelacji kserokopię ekspertyzy prof. dra Jerzego Żyżyńskiego (Uniwersytet Warszawski) z 20.06.2001 r. pt. ˝Efekty denacjonalizacyjnej prywatyzacji banków w Polsce˝, w której autor dokonuje m.in. zasadniczego rozróżnienia zagranicznych inwestycji makroekonomicznych, polegających na budowie nowych miejsc pracy i kreowaniu nowych aktywów w Polsce, a więc inwestycji bardzo potrzebnych, lecz niestety zrealizowanych przez cudzoziemców w Polsce w znikomej skali, oraz zagranicznych inwestycji mikroekonomicznych, które polegają na likwidacji w sensie prawnym polskiej własności i na przejmowaniu przez zagranicznych inwestorów polskich aktywów i miejsc pracy.*)

   Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 118 ust. 2 regulaminu Sejmu RP, proszę uprzejmie pana premiera o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

   1. Czy podziela pan pogląd o przestępczym charakterze rządowych operacji na rynku kontroli przedsiębiorstw w Polsce w latach 1997-2001, które spowodowały likwidację w sensie prawnym 75% polskich aktywów bankowych, 60% polskich aktywów ubezpieczeniowych, 55% polskich aktywów przemysłowych i 10% polskich aktywów kapitałowych w rolnictwie wielkoobszarowym oraz powstanie w określonych wyżej proporcjach własności zagranicznej?

   2. Czy i w jaki sposób zachodnioeuropejska (i rosyjska) polityka ochrony interesów narodowych na rynku kontroli przedsiębiorstw będzie mogła być naśladowana przez rząd RP pod pana kierownictwem?

   3. Czy są przygotowywane w rządzie RP programy rewindykacyjne odnoszące się do złupionej, jak to określiła prognoza OECD z 1990 r., przez żądnych zysku zachodnich inwestorów, wielkiej polskiej własności finansowej i produkcyjnej? Prof. dr Kazimierz Z. Poznański w 2000 r. i 2001 r. stwierdził przekonywająco, że obok inwestorów zagranicznych sprawcami likwidacji polskiej własności byli tzw. ˝handlarze złomu˝ (zob. Kazimierz Z. Poznański, ˝Obłęd reform. Wyprzedaż Polski˝, s.81).

   Załączam kserokopię informacji prasowej nt. prognozy OECD w: ˝Rzeczpospolita˝, wyd. 1, nr 152, 3 lipca 1990 r., dodatek ˝Ekonomia i prawo˝, s. I.*) Tytuły prac prof. dr Kazimierza Z. Poznańskiego w języku polskim, które dotyczą przedmiotu przedstawionego w niniejszej interpelacji:

   - ˝Wielki przekręt. Klęska polskich reform˝, Warszawa 2000 r., Towarzystwo Wydawnicze i Literackie,

   - ˝Obłęd reform. Wyprzedaż Polski˝, Warszawa 2001 r., Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza.

   4. Czy rząd RP pod pana kierownictwem będzie uwzględniał podczas konstruowania modelu funkcjonowania polskiego systemu rynkowego w finansach i gospodarce fakt, że większość krajów UE ma do dziś potężny sektor nieprywatny w bankowości? (s. 2 ekspertyzy prof. dra Władysława L. Jaworskiego).

   5. Czy podziela pan opinię prof. dra Władysława L. Jaworskiego, że Ministerstwo Skarbu, przyspieszając wyprzedaż rentownych banków państwowych, działało pod naciskiem ośrodków zagranicznych, dążąc do gospodarczego podporządkowania Polski? (vide: s. 3 ekspertyzy prof. dr. Władysława L. Jaworskiego).

   6. Jakie wnioski polityczne wyciągnie rząd RP pod pana kierownictwem z faktu nadmiernej dominacji zagranicy w sektorze bankowym w Polsce?

   7. Jaka instytucja w Polsce zajmuje się dokładną obserwacją działalności banków zagranicznych w naszym kraju? Jak wiadomo, ˝wszystkie kraje UE bardzo dokładnie przypatrują się działalności banków zagranicznych u siebie˝ (s. 5 ekspertyzy prof. dr. Władysława L. Jaworskiego)?

   8. Czy likwidacja w sensie prawnym przeważającej części wielkiej polskiej własności w finansach (banki i ubezpieczenia) i w gospodarce nie jest przyczyną zmniejszenia się dochodów budżetowych, przyczyną stagnacji inwestycji i przyczyną wzrostu bezrobocia?

   9. Czy rząd RP pod pana kierownictwem będzie analizował aspekty prawnokarne likwidacyjnej aktywności ministrów skarbu państwa na rynku kontroli przedsiębiorstw w latach 1997-2001?

   10. Czy wysoka nadwyżka w obrotach bieżących handlu zagranicznego oraz wysoka nadwyżka dochodów budżetowych uzyskana w Rosji mają związek przyczynowy z utrzymaniem narodowego charakteru własności finansów (banki i ubezpieczenia) oraz gospodarki w tym kraju?

   Z wyrazami szacunku

   Poseł Janusz Dobrosz

   Wrocław, dnia 10 listopada 2001 r.