Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Interpelacja w sprawie utrudnień stwarzanych przez banki w uzyskaniu kredytów na rozwój przedsiębiorczości indywidualnych podmiotów gospodarczych

   Szanowny Panie Premierze! Bank jako instytucja finansowa i kredytowa powinna swoją działalnością przyczyniać się do rozwoju drobnej przedsiębiorczości, co z kolei umożliwi polepszenie koniunktury inwestycyjnej. Rozwój gospodarczy wzmaga zapotrzebowanie inwestorów na gotówkę, którą w większej ilości można uzyskać dzięki kredytowi bankowemu. Wydaje się więc, że bankom powinno zależeć na udzielaniu kredytów, od których pobierają spore odsetki. Niestety to tylko teoria.

   Z sygnałów otrzymywanych od przedstawicieli prywatnych przedsiębiorców wynika, że niektóre banki stosują niejasne kryteria udzielania kredytów. Wyrażają zgodę na udzielenie kredytu w związku z planowaną inwestycją, zabezpieczając go hipoteką na niej, a następnie odmawiają kolejnego kredytu na dokończenie rozpoczętego przedsięwzięcia. Skutkiem jest zazwyczaj licytacja obciążonej hipoteką inwestycji.

   Z takim problemem zgłosiła się do mnie jedna z mieszkanek Przemyśla. Kosztem wielu osobistych wyrzeczeń, działając w pełnym zaufaniu do banku PKO BP SA Oddział w Przemyślu, zaciągnęła kredyt inwestycyjny w wysokości 350 tys. zł w celu podjęcia działalności gospodarczej w branży gastronomiczno-hotelarskiej. Za pieniądze z kredytu wybudowała w podprzemyskiej miejscowości hotel, który stanowił jednocześnie zabezpieczenie hipoteczne. Zaciągając kredyt, była przekonana, że bank będzie partycypował w budowie bazy hotelowej aż do jej uruchomienia.

   Wychodząc z takiego założenia, zwróciła się do banku, aby udzielił jej kolejnego kredytu w wysokości 140 tys. zł, które wystarczyłyby na dokończenie inwestycji i jej uruchomienie. Jednocześnie przez rok regularnie spłacała zaciągnięte wcześniej zobowiązania. Niestety spotkała się z odmową, która spowodował, że utraciła płynność finansową i możliwość spłacania wcześniej zaciągniętego kredytu oraz dokończenia inwestycji. Obecnie bank zagroził przeprowadzeniem licytacji nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie kredytu. Odmówił również przeprowadzenia postępowania układowego, którego celem było rozłożenie należności na raty. Wartość majątku, którym bank pragnie pokryć, w wyniku licytacji, swoje roszczenia, wynosi dwukrotność należności, czyli 1304 tys. zł.

   Pragnę również zwrócić uwagę, że w przypadku udzielenia drugiego kredytu mieszkanka Przemyśla byłaby w stanie w krótkim czasie dokończyć inwestycję i rozpocząć działalność gospodarczą, osiągając przy tym dochody. Kredyt związany był również z dopłatami na nowe miejsca pracy, które były już uzgodnione z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Odzyskałaby płynność finansową, dzięki czemu mogłaby na bieżąco spłacać zaciągnięte zobowiązania. Niestety postępowanie banku spowodowało, że nowych miejsc pracy nie przybyło. Jedną z konsekwencji jest duże prawdopodobieństwo powiększenia się liczby bezrobotnych o osoby zaangażowane w to przedsięwzięcie.

   Obawy banku przed udzieleniem drugiego kredytu są moim zdaniem bezzasadne, ponieważ suma obu kredytów nie stanowiłaby nawet połowy wartości zabezpieczającego je hipotecznego majątku.

   W związku z powyższym uprzejmie proszę Pana Premiera o odpowiedź na następujące pytania:

   1. Czy działania banku PKO BP SA, państwowego, nie są sprzeczne z linią polityki rządu, którego podstawowym zadaniem jest wspieranie drobnej przedsiębiorczości?

   2. Czy podobne praktyki występują w innych bankach w kraju, a jeśli tak, to jakie środki zamierza Pan Premier podjąć, aby je zlikwidować?

   3. Jakimi kryteriami kieruje się bank PKP BP SA przy udzielaniu bądź odmowie udzielenia kredytu?

   4. Czy dopuszczalne jest, aby bank, uruchamiając linię kredytową dla konkretnego przedsięwzięcia, odmawiał udzielenia kredytu na jego dokończenie, mając zabezpieczenie o wartości dwukrotnie przekraczającej wierzytelność?

   5. Czy sytuacja, gdy bank doprowadza lokalnego dłużnika do upadku, poprzez niewypłacalność, oraz licytuje przejęty w ten sposób majątek po zaniżonej cenie, nie jest kryminogenna?

   6. Jakie kroki zamierza Pan Premier podjąć, by zapobiec przedstawionej sytuacji i wielu podobnym na terenie kraju?

   Z poważaniem

   Poseł Marek Kuchciński

   Warszawa, dnia 14 października 2004 r.